نیاز انسان به روشنایی دلیلی بر ساخت پیه سوز‌ها شده‌است؛ وجود چراغ در عصر سنگ باتوجه به نقاشی‌های غارها ثابت شده‌است
براساس شواهد به‌نظر می‌رسد اولین چراغ‌ها از اشیا طبیعی مانند نارگیل‌ها، صدف‌های دریایی، پوست تخم‌مرغ و سنگ‌های گود تشکیل شده‌است و ظاهرا ابتدایی‌ترین سوخت‌ها از روغن ماهی، پیه حیوانات و مغز استخوان برخی جانوران تهیه شده‌است.
به مرور شکل آن‌ها نیز مانند مابقی اشیا تغییر و تکامل یافته‌است؛ به‌نظر می‌رسد تغییرات ایجاد شده در طرح پیه‌سوزهای سفالی عمدتا تحت تاثیر شکل چراغ‌های سفالی غیربومی و تحولات صورت گرفته در طرح پیه‌سوزهای مفرغی بوده‌است البته به مرور زمان روغن‌های استفاده شده نیز تغییر یافت و از روغن دانه‌های گیاهی مانند روغن زیتون، روغن کنجد و روغن گردو نیز استفاده کرده‌اند.
یکی از این پیه‌سوزها پیه‌سوزی‌ست متعلق به دوران اشکانی که از تپه هگمتانه کشف شده است و هم اکنون در موزه هگمتانه نگه داری می‌شود.
این پیه‌سوز توسط گروه هنری دستان از جنس سفال در پخت ۸۵۰ درجه و لعاب فیروزه‌ای در پخت ۹۵۰ درجه بازآفرینی شده‌است.
اگر علاقمند به پیه‌سوزها هستید از اینجا می‌توانید مابقی پیه‌سوزها را مشاهده کنید.